سيده نصرتبيگم امين ( بانوى اصفهان )
286
تفسير مخزن العرفان در علوم قرآن ( فارسى )
تا بجايى رسيدند كه آنجا را بحر بالا فرع مىگفتند سعد ابو وقاص شترى گم كرد و بعتبة بن عزوان دستور داد كه در طلب شتر رود و عبد اللَّه جحش با اصحابش رفتند تا ميان طائف و مكه رسيدند آنجا فرود آمدند و منزل كردند ديدند كاروانى از طائف مىآيد كه مويز و اديم داشت و در ميان كاروان عمرو بن خضرمى با چند نفر بودند چون آنها اصحاب رسول اللَّه را ديدند ترسيدند عبد اللَّه جحش گفت اينها ترسيدند يكى را بنشانيد و سرش را بتراشيد كه اينها گمان كنند براى عمره حج آمدهايد مطمئن گردند ، و آن روز روز آخر جمادى الثانى بود و بعضى ميگفتند اول ماه رجب است آنها با هم گفتند اگر امشب توقف كنيم فردا اول ماه رجب است و ماه رجب ماه حرام است و نميتوان جنگ نمود واقد بن عبد اللَّه تيرى رها كرد و عمر بن خضرمى را كشت و او اول كسى بود كه از مشركين كشته شد و عثمان را باسيرى بگرفتند و او نيز اول اسيرى بود كه در اسلام گرفته شد وقتى اين خبر شيوع پيدا نمود قريش طعنه زدند و گفتند محمد صلى اللَّه عليه و آله و سلّم در ماه حرام خونريزى مىكند و جنگ را حلال كرده و در اين ماههاى حرام مردم از قتل و غارت و خونريزى مطمئن بودند اين را نيز حلال نمود چون اين خبر برسول اللَّه رسيد حضرت عبد اللَّه جحش را طلبيد و فرمود من نگفتم در ماه حرام جنگ كنيد و خون كسى را بريزيد و اسير بگيريد آنها گفتند ما آخر جمادى الاخر بود جنگ كرديم و خضرمى را كشتيم « پايان » قُلْ قِتالٌ فِيهِ كَبِيرٌ وَ صَدٌّ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ وَ كُفْرٌ بِهِ صدّ ، بمعنى لغوى منع كردن و منصرف ساختن از سبيل اللَّه و طريق عبادت است و شايد در اينجا مقصود مناسك حج باشد . « وَ كُفْرٌ بِهِ » ضمير به راجع بسبيل اللَّه است . بعضى از مفسرين گفته در اين آيه كفر در مقام عمل است نه كفر در مقام اعتقاد . وَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ عطف است بسبيل اللَّه خلاصه آيه دلالت دارد كه جنگ كردن و خونريزى نمودن